Kennisevent Bind: Gemeenten worstelen met inwonerparticipatie

Bij het afgelopen kennisevent van Bind was de bühne voor verschillende gemeenten. Want juist bij de lokale overheid worden er ontzettend veel ‘gemeenschappen verbonden’ rondom maatschappelijke thema’s.

Zoals wel vaker bij overheden is het wetgeving die de boel in beweging krijgt. Gemeenten staan bekend als naar binnen gericht. Met de Omgevingswet is het voor elke gemeente noodzaak geworden om ondernemers en inwoners te betrekken bij aanpassingen in de omgeving. Dit vraagt om inwonerparticipatie en dat is lang niet altijd de natuur van een overheidsorganisatie.

Veel gemeenten oefenen hier dan ook mee. Vallen en opstaan, en soms valt het woord struikelen tijdens de drie cases die deze avond werden verteld door bevlogen communitymanagers. Het gaat dus niet altijd even goed. Dat gemeenten hier wel openhartig in zijn geeft alleen maar weer dat de bereidheid om te leren heel erg hoog is.

Leren van fouten is essentieel maar zorg ook voor een strategie en haalbare doelen. Een gemeentebegroting maken met inwoners is misschien een prachtig participatiedoel, het is ook overambitieus. Willen mensen echt wekenlang meegenomen worden met tal van sessies om uiteindelijk niet het eigen plan uitgevoerd te zien worden maar consensus te vinden met andere partijen? Nee.

Plan Breda
Danielle Dictus trapte af met Plan Breda. Er bestaan immers best veel ambtenaren die een kant en klaar plan maken en dat presenteren aan de omgeving. En als het dan veel weerstand oplevert, wat bijna altijd het geval is, wordt het gewoon anders verpakt en opnieuw gepresenteerd. Dat gaat dus niet werken maar dat is wel de cultuur. Hoe breng je de cultuurverandering op gang? Danielle Dictus merkt op dat veel collega’s het best spannend vinden om ‘naar buiten’ te gaan en met de omgeving samen te werken. Dat vraagt ook om vaardigheden en die worden getraind. Met kleine stapjes gaat de organisatie vooruit en wordt er heel veel uitgeprobeerd. En Danielle probeert al die initiatieven ook echt te verbinden binnen de organisatie zodat er een nieuwe cultuur ontstaat.

De geleerde lessen van Breda:

  1. Start dáár met belanghebbenden
  2. Maak spelregels met elkaar
  3. Focus op de essentie
  4. Breng alle belangen in beeld
  5. Verbind & Verrijk
  6. Laat iedereen bijdrage leveren
  7. Deel, deel, deel
  8. Reflecteer en leer samen
  9. Have FUN!

OM Zeist en De Maaltijd van Zeist
Dat je ook te snel kunt gaan als ambtenaren in een politiek gevoelige organisatie bleek uit het verhaal van Zeist. Nynke Stiphout vertelde dat hun platform OM ZEIST met het idee om met de samenleving te experimenteren met de regels van de Omgevingswet al snel te spannend bleek voor de politieke bestuurders. Zoveel invloed weggeven aan de samenleving in één keer, dat zag de lokale politiek niet zitten. Dat het experimenteren met regels, verzamelen van ideeën en profilering voor de Omgevingswet voor een hele interessante energie kan zorgen werd even in de kast gezet.

Een jaar later, deze zomer, werd het platform weer actief ingezet. Deze keer voor het ophalen (online en offline) van ideeën voor een fijner Zeist in de samenleving. Het doel van de verzameling met wensen is dat inwoners van de gemeente op deze manier kunnen (mede)bepalen welke prioriteiten het gemeentebestuur en de samenleving de komende vier jaar moeten stellen. Deze nieuwe manier van democratie staat op het platform onder de titel De Maaltijd van Zeist. Voor het ophalen van al die ideeën zijn er 10 teams met raadsleden en ambtenaren aan de slag gegaan om iedere voor een thema alle wensen te verzamelen. Inmiddels zijn de ideeën opgehaald en terug te vinden op het platform. Het is nu aan de politiek om invulling te geven aan de ideeën en te kijken hoe de ideeën uit te voeren zijn.

Een belangrijke les van Nynke in Zeist: we zijn ons onvoldoende bewust welke netwerken er al zijn en hoe we daarmee onlosmakelijk verbonden zijn.

Doemee Zoetermeer
Thierry Limonet van DoeMee Zoetermeer verzorgde het slot van deze avond met zijn tragikomische verhaal van een gemeente die struikelt over haar eigen ambities. Een groot participatieplatform voor de gemeente opbouwen is struikelen en ploeteren, zo blijkt. En hoe valideer je de participatie van de gebruikers eigenlijk? Wanneer is dat voldoende om ook echt beleid op aan te passen? Hier moeten wel regels voor gemaakt zijn, en een strategie met haalbare doelen. Een gemeentebegroting maken met inwoners is misschien wel de droom van een gemeenteraad en een college. Maar de inwoners van Zoetermeer besluiten liever mee over een speeltuin in de buurt, een hondentrapveldje en parkeerplaatsen voor de deur.

Thierry noemde de missie van zijn gemeente mislukt maar heeft wel heel veel ervaring opgedaan. Zijn belangrijkste lessen? Doe het samen met inwoners en waardeer ze ruimhartig. En maak participatie een integraal onderdeel van je werk.

De geleerde lessen van Zoetermeer:

  1. Zorg voor maatwerk bij wat je vraagt van inwoners.
  2. Ga gericht adverteren. Facebook werkt erg goed.
  3. Aanvullend karakter op al bestaande (offline) trajecten.
  4. Zorg voor goede follow-up en laat inwoners weten wat er gebeurt met hun inbreng.

Cross Media Cafe 30 oktober: Events, events en nog eens events

Op 30 oktober was ik in Hilversum bij het event Cross Media Cafe. Cross Media Cafe is georganiseerd door Media Perspectives en Beeld en Geluid. Het thema van de bijeenkomst: “Hoe bouw je communities”? Verschillende sprekers spraken over alle tips en tricks en hoe je de community tot een succes maakt. Hieronder een kleine samenvatting van de sprekers:

Lees verder

Voorstelbog Pieter Veen: “Community wát?”

“Wat is een community?” “Wat doe je dan precies”? “Is dat niet eigenlijk gewoon Facebook?” “Bestaat dat niet al op een forum?” “Welke klant gaat er nou vrijwillig voor een bedrijf werken”, “Kun je het nog een keer uitleggen wat een community ook alweer is?” “Waarom heeft een community management nodig?”

Hoe leg je aan je vrienden uit wat het inhoudt om een communitymanager te zijn? 

Lees verder

Hoe activeer je de leden? Tweede kennissessie Bind in Utrecht

Voor de tweede keer hield Bind een kennisevent. Dat wil zeggen: we smeren broodjes en stellen onze ruimtes in Utrecht beschikbaar aan communitymanagers door heel Nederland om ons en elkaar te treffen maar vooral om te leren van elkaar. Dat vinden we waardevol en dat is ook waar we als Bind voor willen staan. Kennis ophalen en brengen dus.

Lees verder